ENDOSKOPIA

Gastroskopia to badanie, które pozwala dokładnie ocenić przełyk, żołądek i opuszkę dwunastnicy pod względem wyglądu błony śluzowej, soku żołądkowego (kolor, ilość, obecność ewentualnej domieszki żółci) oraz elastyczność ścian.

Gastroskopia wykonywana jest przy pomocy giętkiego aparatu (endoskopu) grubości małego palca, który jest zakładany do żołądka przez usta.

W trakcie gastroskopii można pobrać materiał do badania histopatologicznego (tzw. biopsja endoskopowa). Pobranie materiału do badania ma szczególne znaczenie w diagnostyce i profilaktyce zmian nowotworowych.  Pobierane podczas gastroskopii fragmenty (pobranie, za pomocą szczypczyków o różnych rozmiarach, jest bezbolesne) są następnie przesyłane do laboratorium do oceny pod mikroskopem.

Podczas gastroskopii można również wykonać wiele zabiegów terapeutycznych. Lekarz wykonujący badanie gastroskopii może poszerzać zwężenia przewodu pokarmowego, usuwać polipy lub połknięte ciała obce czy też zahamować krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego.

Wskazania do wykonania gastroskopii:

 

Przygotowanie do badania:

  • na 8 godzin przed badaniem gastroskopii nie należy nic jeść;
  • na 4 godziny przed badaniem nie należy nic pić, palić papierosów, żuć gumy;
  • osoby stale przyjmujące leki np. na nadciśnienie tętnicze, choroby serca, padaczkę, powinny zażyć normalną dzienną dawkę swoich leków popijając małą ilością wody.

Przebieg badania.

Przed badaniem należy zdjąć okulary oraz wyjąć protezy zębowe. Następnie gardło zostaje znieczulone lekiem w postaci aerozolu, co pozwala ograniczyć dyskomfort związany z wprowadzaniem aparatu. Czasem podczas gastroskopii podaje się dożylnie leki uspokajające. Badanie gastroskopii jest wykonywane w pozycji leżącej, na lewym boku, z głową przygiętą  do klatki piersiowej. Gastroskop jest wprowadzany przez ustnik, który badana osoba trzyma zębami do końca trwania badania. Podczas całego badania nie należy połykać śliny, która spływa swobodnie do śliniaka. Powinno się swobodnie i miarowo oddychać. Z uwagi na to, że w trakcie gastroskopii do żołądka wprowadzana jest niewielka ilość powietrza, pojawić się może uczucie wzdęcia i odbijania. Są to zjawiska normalne w trakcie gastroskopii i ustępują zaraz po jej zakończeniu. Czas badania jest indywidualnie zmienny i przeciętnie wynosi kilka minut.

Kolonoskopia polega na wprowadzeniu kolonoskopu do jelita grubego poprzez bańkę odbytnicy, esicę i okrężnicę zstępującą, poprzecznicę i okrężnicę wstępującą do zastawki krętniczo-kątniczej. Przy użyciu dodatkowych instrumentów, podczas kolonoskopii istnieje możliwość pobrania wycinków śluzówki do badania histopatologicznego i wykonania zabiegów endoskopowych takich jak:

  • usuwanie polipów (polipektomia);
  • tamowanie krwawień z dolnego odcinka przewodu pokarmowego;
  • poszerzenie zwężeń jelitowych (np. po zabiegach operacyjnych);
  • w nieoperacyjnych nowotworach paliatywne zmniejszenie masy guza w celu uzyskania drożności dolnego odcinka przewodu pokarmowego.

Wskazania do badania:

 

 

Przygotowania należy rozpocząć na 7 dni przed kolonoskopią:

  • przerwać przyjmowanie preparatów żelaza;
  • osoby przyjmujące leki antyagregacyjne (hamujące czynność płytek krwi) typu aspiryna, acard itp. – powinni przestać je przyjmować po wcześniejszej konsultacji z lekarzem, który zlecił stosowanie tych leków;
  • osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe typu sintrom, syncumar, acenocumarol – powinny koniecznie skontaktować się z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwzakrzepowe w celu zmiany leków na heparynę niskocząsteczkową;
  • chorzy na cukrzycę oraz inne poważne choroby przewlekłe mogące wpływać na przygotowanie do badania muszą wcześniej skontaktować się ze swoim lekarzem, aby indywidualnie ustalić szczegółowy plan postępowania;
  • przerwać spożywanie owoców pestkowych, zwłaszcza z drobnymi pestkami (kiwitruskawkiwinogrona) oraz pieczywa z ziarnami, musli, siemienia, maku itp.

Na 3 dni przed badaniem kolonoskopii należy:

  • nie spożywać posiłków stałych;
  • wskazana jest dieta płynna – dowolna ilość kawy, herbaty, wody, soków bez miąższu owocowego oraz zup bez warzyw i dodatków.

W dniu poprzedzającym badanie kolonoskopii:

  • można zjeść jedynie śniadanie, bez napojów gazowanych i mleka;
  • około godziny 14. powinno rozpocząć się zasadnicze przygotowanie do badania kolonoskopii, czyli przyjmowanie preparatu FORTRANS (dostępny jedynie w aptekach, na receptę). Do przygotowania potrzebne jest 1 opakowanie (4 saszetki) preparatu. Każdą saszetkę Fortransu należy rozpuścić w 1 litrze wody niegazowanej (razem 4 litry) i wypić w ciągu 5 – 6 godzin. W celu poprawienia smaku roztworu można go schłodzić lub dodać sok z cytryny;
  • od momentu rozpoczęcia przyjmowania roztworu Fortransu nie można nic jeść, można natomiast pić wodę niegazowana lub herbatę. Reakcją organizmu na przyjmowanie roztworu będą liczne wypróżnienia, na koniec treścią płynną.

Przebieg badania.

1. Przed badaniem należy przebrać się w odzież ochronną i położyć się na leżance do badań. Najczęściej stosowane jest ułożenie na lewym boku z podciągniętymi kolanami w kierunku brody, w czasie kolonoskopii może jednak zaistnieć konieczność zmiany pozycji ciała w celu lepszego uwidocznienia jelit.

2. Lekarz ogląda najpierw okolicę odbytu (sprawdza, czy nie ma tam przetok, guzków
krwawniczych, ropni),  smaruje żelem miejscowo znieczulającym, a następnie wykonuje badanie per rectum (badanie palcem przez odbyt). Badaniu kolonoskopii może towarzyszyć uczucie rozpierania, wzdęcia oraz skurczów w jamie brzusznej, dlatego też może być wykonane w znieczuleniu ogólnym dożylnym, co pozwoli lepiej znieść badanie. Powietrze, które jest wdmuchiwane do światła jelita, aby uwidocznić jego ściany i umożliwić przesuwanie endoskopu coraz dalej, może powodować uczucie dyskomfortu. Nie należy się  krępować, gdy gazy, bądź płyn wydostaje się w czasie badania przez odbyt, ponieważ jest to częsta sytuacja. Badanie kolonoskopii z reguły trwa od 15 do 40 minut. W niektórych przypadkach nie udaje się wprowadzić kolonoskopu do samego końca jelita grubego (tam, gdzie łączy się ono z jelitem cienkim). W takiej sytuacji lekarz może zlecić inne badania dodatkowe lub uznać, że wykonana niepełna kolonoskopia jest wystarczająca.

 

 

Znieczulenie miejscowe ma zapewnić całkowitą bezbolesność w miejscu działania.  W endoskopii stosuje się miejscowe znieczulenie powierzchniowe błony śluzowej, które polega na zastosowaniu leków w postaci aerozolu lub żelu stosowanego na śluzówki w miejscu wykonywania badania. Przykładem może być spryskanie gardła środkiem znieczulającym w aerozolu (lidokaina) lub pokrycie żelem z zawartością leku znieczulającego wprowadzanego aparatu, konoskopu, sigmoidoskopu czy rektoskopu.

Minimalna sedacja polega na podaniu dożylnym środka uspakajającego w celu złagodzenia napięcia emocjonalnego towarzyszącego poddaniu się badaniu diagnostycznemu. Efektem jest lepsza tolerancja badania i większy komfort w trakcie badania.

Głębsza sedacja z anelgezją polega na podaniu dożylnym środka uspakajającego oraz skutecznego leku przeciwbólowego, przeciwwymiotnego. Stosowane jest zwłaszcza w kolonoskopii, może być stosowane w znieczuleniu do gastroskopii.  Łagodzi napięcie emocjonalne towarzyszące poddaniu się badaniu diagnostycznemu, znosi lub znacznie zmniejsza odczuwanie dolegliwości bólowych, znosi lub zmniejsza występowanie odruchów wymiotnych, znacznie poprawia komfort pacjenta i w rezultacie zdecydowanie ułatwia wykonanie badania lekarzowi.

Minimalna sedacja oraz głębsza sedacja z anelgezją to znieczulenie proste.

Pełna anestezja (znieczulenie ogólne) eliminuje świadomość i ból towarzyszący badaniu. Jest prowadzona   przez specjalistę anestezjologa,  który monitoruje podstawowe parametry fizjologiczne (tętno, oddech, ciśnienie tętnicze).  Aparatura monitorująca w sposób ciągły kontroluje stan pacjenta w trakcie znieczulenia. Anestezjolog korzysta z: elektrokardiografu (kardiomonitora), którego elektrody umieszcza na klatce piersiowej. Obserwuje krzywą elektrokardiograficzną na ekranie monitora. Za pomocą pulsoksymetru (metoda nieinwazyjna) w sposób ciągły uzyskuje informacje na temat utlenowania krwi.  W czasie znieczulenia monitorowana jest również stale częstość pracy serca oraz wykonywane są pomiary ciśnienia tętniczego krwi. Stosujemy znieczulenie ogólne dożylne (bez użycia gazów wziewnych) po uprzednim założeniu specjalnej kaniuli do żyły. Przez kaniulę podawane są leki.

 

Przygotowanie Pacjenta do znieczulenia ogólnego.

Przed znieczuleniem ogólnym. Każdy pacjent u którego przewidywane jest wykonanie znieczulenia ogólnego powinien zaprzestać spożywania posiłków i płynów co najmniej na 6 godzin przed znieczuleniem.

Minimalna sedacja oraz głębsza sedacja z anelgezją to znieczulenie proste.

Na badanie w znieczuleniu ogólnym pacjent powinien zgłosić się z aktualnymi wynikami badania krwi (morfologia, elektrolity, kreatynina, krzepnięcie), natomiast po 40 roku życia dodatkowo powinien przynieść aktualny wynik badania EKG. Prosimy o przygotowanie ostatnich kart informacyjnych z pobytu w szpitalu. Anestezjolog przeprowadza wywiad lekarski, który służy ułatwieniu bezpiecznego przeprowadzenia pacjenta przez okres badania i bezpośrednio po nim. W wywiadzie lekarskim szczególną uwagę przykłada się do danych dotyczących przebytych lub obecnych chorób układu krążenia, oddychania, ośrodkowego układu nerwowego, wątroby i nerek. Ważne są również dane dotyczące aktualnie przyjmowanych leków poprzednich znieczuleń, uczuleń i nieprawidłowych reakcji na leki.

  • Przed rozpoczęciem samego znieczulenia poleca się oddanie moczu aby pęcherz moczowy był maksymalnie opróżniony.
  • Poleca się również usunięcie z ust ewentualnej protezy zębowej ponieważ mogłaby ona utrudniać oddychanie.

 

Jak zachować się po znieczuleniu ?

Po znieczuleniu miejscowym. Około 20-30 minut po znieczuleniu miejscowym stosowanym do gastroskopii (o ile nie ma specjalnych przeciwwskazań) można spożywać pokarmy i napoje.

Po znieczuleniu prostym (sedacja lub sedacja z anelgezją).  Ponieważ większość stosowanych w czasie znieczulenia środków eliminowana jest z ustroju przez długi czas, pacjent nie powinien przez 24 godziny pozostawać sam, a do domu winien być odprowadzony przez odpowiedzialną osobę. Nie można przez co najmniej 24 godziny prowadzić samochodu i innych pojazdów, ani też obsługiwać maszyn. Można odczuwać zawroty głowy, szczególnie przy zmianie pozycji. Rzadko mogą występować nudności.

Po znieczuleniu ogólnym. Pacjent powinien pozostać pod nadzorem medycznym (lekarza lub pielęgniarki) do czasu pełnego powrotu świadomości. W bezpośrednim okresie po znieczuleniu nadzoruje się u pacjenta również czynność oddychania i krążenia krwi. Po stwierdzeniu, że jest ona prawidłowa, pacjent z pozycji leżącej może przejść do pozycji siedzącej, a po krótkiej obserwacji, jeśli pacjent toleruje tę pozycję, może podjąć próbę chodzenia. Przeważnie przez okres około godziny, pacjent powinien przebywać pod nadzorem medycznym, potem dopiero może udać się do domu. Ponieważ większość stosowanych w czasie znieczulenia środków eliminowana jest z ustroju przez długi czas, pacjent nie powinien przez 24 godziny pozostawać sam, a do domu winien być odprowadzony przez odpowiedzialną osobę. Nie można przez co najmniej 24 godziny prowadzić samochodu i innych pojazdów, ani też obsługiwać maszyn. Po znieczuleniu ogólnym przez okres 2 godzin należy powstrzymywać się od jedzenia i picia. Niewskazane jest spożywanie obfitych posiłków. Pojawienie się jakichkolwiek niejasnych dla objawów należy niezwłocznie zgłosić pielęgniarce lub lekarzowi.

 

Ważne informacje dla Pacjentów zakwalifikowanych do zabiegu w ANALGOSEDACJI 

  • Pacjent do zabiegu w analgosedacji zgłasza się do gabinetu na czczo (tzn. nie przyjmuje żadnych pokarmów przez 6 godzin przed zabiegiem, nie pije płynów klarownych (woda) do 2 godzin przed zabiegiem).
    Sok typu „Kubuś” i inne soki z miąższem owocowym są traktowane jako pokarm stały – karencja 6 godzinna.
  • Pacjent chorujący na choroby przewlekłe inne niż gastroenterologiczne (nadciśnienie, choroba niedokrwienna serca, cukrzyca, niedoczynność/nadczynność tarczycy) powinien:
  1. posiadać aktualne zaświadczenie od lekarza rodzinnego (lub specjalisty z danej dziedziny) o braku przeciwwskazań do wykonania znieczulenia,
  2. zabrać ze sobą dokumentację dotyczącą jego schorzeń (badanie Echo serca,spirometrię itp.),
  3. zabrać listę przyjmowanych leków.

W przypadku osób chorujących na nadciśnienie i choroby serca:

  1. poranne leki należy przyjąć wg normalnego schematu tj. o godz.6 rano

W przypadku chorób tarczycy:

  1. poranne leki przyjąć wg schematu,
  2. dostarczyć aktualne badanie hormonów (ostatnie 3m-ce), które do znieczulenia muszą być w normie.

W przypadku chorych na cukrzycę:

  1. 48 godzin przed znieczuleniem odstawić doustne leki zawierające metforminę (Metformax,Formetic,Glucophage ,Siofor),
  2. pacjenci przyjmujący insulinę proszeni są o wcześniejszą konsultację ze swoim diabetologiem w celu ustalenia postępowania okołozabiegowego.
  • Pacjent po wykonanym zabiegu w analgosedacji pozostaje pod obserwacją ok. 1-2 godzin, w zależności od stanu chorego.
  • Po zabiegu w analgosedacji pacjent nie może prowadzić samochodu; należy przyjechać z osobą towarzyszącą.

Procedura wykonania zabiegu endoskopowego w analgosedacji:

  1. Pacjent przed rozpoczęciem zabiegu odbywa rozmowę z lekarzem anestezjologiem (dostarcza dokumentację dotyczącą chorób przewlekłych, stosowne zaświadczenia, wyniki badań; oraz informuje o przyjmowanych lekach, uczuleniach, przebytych zabiegach), a w uzasadnionych wypadkach przechodzi podstawowe badanie internistyczne.
  2. Lekarz anestezjolog ocenia stan pacjenta oraz określa ryzyko przeprowadzenia znieczulenia.
  3. Pacjent wyraża świadomą zgodę (pisemną) na wykonanie znieczulenia.
  4. Pacjentowi zakładany jest dostęp dożylny w celu podawania leków podczas analgosedacji.
  5. Pacjent poddawany jest podstawowemu monitorowaniu czynności życiowych podczas zabiegu.
  6. Po zakończeniu zabiegu i uzyskaniu kontaktu logicznego z pacjentem, chory pozostaje pod nadzorem pielęgniarki anestezjologicznej od 0,5-1 godz., w zależności od stanu, aż do osiągnięcia 10 pkt. w skali Aldreta.
  7. Pacjent opuszcza gabinet endoskopii w asyście osoby towarzyszącej.

Endoskopia:

Konsultacja  160,00 zł
Gastroskopia  350,00 zł
Kolonoskopia  550,00 zł
Znieczulenie ogólne do badania  250,00 zł